f EskiEserler | Eski Eserler | Eskieserler.com
E─čitim Kurumu   ( 2141 )   Kitaplarda   ( 1659 )   Yazarlarda   ( 4831 )  
Dergilerde   ( 786 )   K├╝t├╝phanelerde   ( 151 )   ┼×ehirlerde   ( 182 )  
Makalelerde   ( 2196 )   Multi Media   ( 323 )   Fetvalar   ( 894 )  
Hit
9129104
├ťye 1490
Online ├ťye 0

Ayetlerin Kronolojik S─▒ralanmas─▒

 Kitap Detay─▒ Kitap No : K-  
Yazar Ad─▒ ─░lim Dal─▒ Konusu Dili
Suat Y─▒ld─▒r─▒m Tefsir T├╝rk├že
├ľzelli─či Terc├╝me Eden
 
       
Makale No: 233 Hit : 7919 Hata Bildirimi Tavsiye Et
   Makale Yazar─▒na ait Kitaplar E-Kitaplar Makaleler Hakk─▒ndaki Makaleler    

Yazara ait kitaplar
# Kitap Ad─▒

Yazara ait e-kitaplar
# Kitap Ad─▒

Yazara ait makaleler
# Makaleler Ad─▒
1 TDK nun T├╝rk├že S├Âzl├╝k├╝ Hakk─▒nda Baz─▒ M├╝lahazalar
2 ┼×eytani Ayetler Safsatas─▒ (Garanik K─▒ssas─▒n─▒n Tenkidi )
3 Risalei Nurda M├╝te┼čabih Ayetleri Anlamada ├ľnemli Esaslar I
4 ├ľmer Nasuhi Bilmenin B├╝y├╝k Tefsir Tarihi Hakk─▒nda Bir De─čerlendirme
5 M├╝te┼čabih Ayetler Hakk─▒nda ├ľnemli Bir Hat─▒rlatma
6 Muhammed Esedin Kuran Mesaj─▒ Adl─▒ Tefsiri Hakk─▒nda
7 Muas─▒r H─▒ristiyanl─▒─č─▒n ─░slama Bak─▒┼č─▒ III
8 Muas─▒r H─▒ristiyanl─▒─č─▒n ─░slama Bak─▒┼č─▒ II
9 Muas─▒r H─▒ristiyanl─▒─č─▒n ─░slama Bak─▒┼č─▒
10 Misyonerlerin T├╝rkiyeyi De─čerlendirmeleri
11 Mirac Hakikatlerinden
12 Mehmed Akifin Kurana Bak─▒┼č─▒
13 Mehmed Akifin Kuran Anlay─▒┼č─▒
14 Medine Ara┼čt─▒rmalar─▒ Merkezi / ┘ůě▒┘âě▓ ěĘěş┘łěź ┘ł ě»ě▒ěžě│ěžě¬ ěž┘ä┘ůě»┘Ő┘ćěę ěž┘ä┘ů┘ć┘łě▒ěę
15 Mealimiz M├╝nasebetiyle
16 Mealim Hakk─▒nda Hezeyanlar
17 Makbul Tefsirin ┼×artlar─▒
18 Kuveyt Bilimsel ─░caz Sempozyumu
19 Kuran─▒n Tenciminin E─čitici ├ľzelli─či
20 Kuran─▒n Allah Kelam─▒ Oldu─čunu ─░spatta Bedi├╝zzaman Said Nursinin Orijinal Bir Usul├╝
21 Kuran─▒ Kerimin M├╝te┼čabihan Mesani ├ľzelli─či
22 Kuran─▒ Kerime G├Âre Ehli Kitapla Diyalog
23 Kuran─▒ Kerimde K─▒ssalar
24 Kuran─▒ Kerimde Hz. ─░san─▒n H├╝viyeti
25 Kuran ve Alevi (Nazmi N. Sakall─▒o─člunun Kuran ─░simli Derleme ├çevirisinin Ele┼čtirisi)
26 Ki┼činin Kuran─▒ Hakimi ─░le ├ľzel ─░leti┼čimi
27 Kiliseyi ─░slam ─░le Diyalog ─░steme─če Sevk Eden Sebepler II
28 Kiliseyi ─░slam ─░le Diyalog ─░steme─če Sevk Eden Sebepler
29 ─░slam─▒n Tan─▒tt─▒─č─▒ Allah
30 ─░slam─▒n H─▒ristiyanlara Uygulad─▒─č─▒ Ho┼čg├Âr├╝
31 ─░cazul Kuran ─░lmi
32 Hz. Peygamberin Kuran─▒ Tefsiri
33 Hristiyan Teslisi ve Hz. Meryem
34 Gazalinin Bilimsel Metodu
35 Evrensel Alim Muhammed Hamidullah
36 En M├╝kemmel Ahlak Ba┼čta Gelen Mucizelerdendir
37 Elmal─▒l─▒n─▒n Meali veya Sahipsizli─čin Meali
38 Elmal─▒l─▒ M. Hamdi Yaz─▒r─▒n M├╝te┼čabih Ayetleri Anlamaya Katk─▒s─▒
39 Elmal─▒l─▒ Hamdi Yaz─▒r ve Tefsiri
40 Diyalogda Anahtar ─░sim L. Massignon ve ─░slam
41 Ceza H├╝k├╝mleri A├ž─▒s─▒ndan Tevrat ve Kuran Adl─▒ Kitab─▒n Kriti─či
42 Canan ki Bir Melekti U├žtu
43 Ayetlerin Tertibinde Oryantalist ┼×├╝phesi
44 Ayetlerin Kronolojik S─▒ralanmas─▒
45 Allah─▒n Biz Zamirini Kullanmas─▒

Yazar Hakk─▒ndaki Tan─▒t─▒m Makaleleri
# Makaleler Ad─▒

├ľzeti
M├╝ste┼črikler KurÔÇÖ├ónÔÇÖ─▒n AllahÔÇÖ─▒n vahyi oldu─čuna inanmad─▒klar─▒ndan, b├Âyle bir s─▒ralama ile -h├ó┼č├ó- Hz. PeygamberÔÇÖin (s.a.s.) risalet sayfalar─▒n─▒, onun nas─▒l bir geli┼čme seyri izledi─čini ve zamana g├Âre davran─▒┼člar─▒nda tutars─▒zl─▒k olup olmad─▒─č─▒n─▒ anlamaya heveslenmi┼člerdi. Fakat elde kesin bilgiler pek az bulundu─čundan, bilhassa kendileri pe┼čin fikirle hareket ettiklerinden ve ind├« m├╝t├ól├óalarla h├╝k├╝m verdiklerinden dolay─▒ bir ├ž─▒kmaza girmi┼člerdir. Biz bu yaz─▒m─▒zda bu m├╝┼čkil konunun, ├╝zerine e─čildik├že g├╝├žl├╝kler ├ž─▒karan ayr─▒nt─▒lar─▒na girmeyece─čiz. Bu yolda m├╝ste┼čriklerin nice gayretleri, sonuca varmadan t├╝kenmeye mahk├╗m kalm─▒┼čt─▒r.
open women who cheated how many guys cheat
click here read here why do married men cheat
free abortion pill dilatation & curettage pro life abortion
what are aids symptoms symptoms for aids/hiv new hiv treatment
abortion pill abortion pill abortion pill
prescription discount coupon survivingediscovery.com discount coupons for cialis

Yay─▒n Bilgileri
Yay─▒nland─▒─č─▒ Kaynaklar
Yay─▒nland─▒─č─▒ Tarih
Yay─▒nland─▒─č─▒ Dergi
Sanal Dergi
Makalenin Linki

Makale Metni   [Yazd─▒r/Print]

Âyetlerin Kronolojik Sıralanması

 

─░sl├óm ├ólimleri, umumiyetle KurÔÇÖ├ón vahyini bir b├╝t├╝n olarak tel├ókki ettikleri i├žin, ├óyetleri n├╝zul seyrine g├Âre s─▒ralama i┼čine ├žok b├╝y├╝k bir ├Ânem vermemi┼člerdir. Daha genel ve kolay bir tasnif ile ├óyetlerin ini┼č zaman─▒n─▒ (hicretten ├Ânce ve sonras─▒n─▒ belirlemek ├╝zere) Mekk├« ve Meden├« ┼čeklinde ay─▒rt etmi┼člerdir. Ger├ži te┼čriÔÇÖ tarihini incelemek bak─▒m─▒ndan ├óyetlerin ini┼č s─▒ralamas─▒n─▒ bilmek ├Ânem arzeder. Fakat Hz. Peygamber (aleyhissel├óm) KurÔÇÖ├ónÔÇÖ─▒ bu s─▒raya g├Âre yazd─▒rmad─▒─č─▒ i├žin ve bu s─▒ralamay─▒ ├╝mmetine bir g├Ârev olarak vermedi─či i├žin, kesinlik ifade edecek tarzda s─▒ralama ├ódeti yerle┼čmemi┼čtir. O, CebrailÔÇÖin (a.s.) i┼čaretiyle, gelen bu yeni vahiy par├žas─▒n─▒n, elimizdeki1 mushaf tertibindeki yerine konulmas─▒n─▒ k├ótiplerden istiyordu. Buna mukabil, m├╝ste┼čriklerin bu konuya ├žok ├Ânem verip s├╗re ve ├óyetleri kronolojik olarak dakik bir s─▒ralama gayretine girdiklerini g├Ârmekteyiz. M├╝ste┼črikler KurÔÇÖ├ónÔÇÖ─▒n AllahÔÇÖ─▒n vahyi oldu─čuna inanmad─▒klar─▒ndan, b├Âyle bir s─▒ralama ile -h├ó┼č├ó- Hz. PeygamberÔÇÖin (s.a.s.) risalet sayfalar─▒n─▒, onun nas─▒l bir geli┼čme seyri izledi─čini ve zamana g├Âre davran─▒┼člar─▒nda tutars─▒zl─▒k olup olmad─▒─č─▒n─▒ anlamaya heveslenmi┼člerdi. Fakat elde kesin bilgiler pek az bulundu─čundan, bilhassa kendileri pe┼čin fikirle hareket ettiklerinden ve ind├« m├╝t├ól├óalarla h├╝k├╝m verdiklerinden dolay─▒ bir ├ž─▒kmaza girmi┼člerdir. Biz bu yaz─▒m─▒zda bu m├╝┼čkil konunun, ├╝zerine e─čildik├že g├╝├žl├╝kler ├ž─▒karan ayr─▒nt─▒lar─▒na girmeyece─čiz. Bu yolda m├╝ste┼čriklerin nice gayretleri, sonuca varmadan t├╝kenmeye mahk├╗m kalm─▒┼čt─▒r.

─░sl├óm├« gelenekte ├óyetleri n├╝zul s─▒ras─▒na g├Âre ele alman─▒n ba┼čl─▒ca amili nesh meselesi olmu┼čtur. Ahk├óma dair baz─▒ ├óyetlerde neshin v├óki oldu─ču, tek t├╝k itirazlara ra─čmen, hemen ittifakla kab├╗l edilen bir husustur. Kab├╗l edenler aras─▒nda, konunun ayr─▒nt─▒lar─▒ ve uygulamas─▒ hakk─▒ndaki ihtil├óflar, ┼ču anda bizim i├žin ├Ânemli de─čildir. Nesh, ÔÇťnakilÔÇŁ m├ón├ós─▒na da al─▒nsa, yine de, ayn─▒ h├ódise hakk─▒nda, de─či┼čik vakitlerde inen ├óyetleri bilmek gerekiyordu. Nesh ahk├óm ├óyetleriyle ilgili olunca, onlar da genel olarak Medine devrinde gelince, M├╝sl├╝manlar─▒n b├╝t├╝n dikkatlerinin, ahk├óm ihtiva eden s├╗re ve ├óyetler ├╝zerinde merkez├«le┼čmesinden ba┼čka bir ┼čey beklenemezdi. ─░mdi, bu ├Âzelli─či ta┼č─▒yan s├╗relerin yeri ve zaman─▒ hususunda cidd├« bir teredd├╝t yoktur. Say─▒lar─▒ on civar─▒nda dola┼čan baz─▒ k─▒sa s├╗relerin Mekk├« mi, Meden├« mi oldu─ču hakk─▒nda de─či┼čik g├Âr├╝┼čler bulunmaktad─▒r; er-RaÔÇÖd, er-Rahman, ed-Dehr, el-Kadr, ez-Zilzal, el-Felak, en-N├ós gibi. Ama dikkat edilirse, bu s├╗reler nesh y
ِ
├Ân├╝nden, bak─▒┼člar─▒ ├╝zerlerinde toplayacak ┼čekilde -dar anlamda- ahk├óm ihtiva etmemektedirler. Ayr─▒ca ┼čunu hat─▒rlatmak gerekir ki, el-K├ód├« Eb├╗ BekrÔÇÖin dedi─či gibi: ÔÇťMekk├« veya Meden├«ÔÇÖlik vasf─▒, Sahabenin h─▒fz─▒na r├ócidir. Bu konuda Hz. Res├╗lÔÇÖden (s.a.s.) herhangi bir ┼čey gelmi┼č de─čildir. ├ç├╝nk├╝ O, bununla emrolunmam─▒┼čt─▒. Allah, bunlar─▒ bilmeyi, dinin farzlar─▒ndan k─▒lmad─▒; ancak ilim ehline (s├╗re ve ├óyetlerin) bir k─▒sm─▒ i├žin, n├ósih ve mensuhun tarih├« durumunu bilmek gereklidir. Fakat bu da, Res├╗lÔÇÖden (s.a.s.) gelen bir nassa dayanmaz.ÔÇŁ

Durum b├Âyle olmakla beraber, sahabe devrinden beri, b├╝t├╝n KurÔÇÖ├ón s├╗relerinin tam veya k─▒sm├« s─▒ralamas─▒n─▒ yapan ┼čahsiyetler eksik olmam─▒┼čt─▒r. K─▒smen ihtiyat─▒ davet etmekle beraber, sahabe ve tabi├╗n ├ólimlerinden birine ├ž─▒kan riv├óyetlerin bollu─ču, bunu ortaya koymaktad─▒r. Riv├óyetler, Mekk├« s├╗relerin s─▒ralanmas─▒ konusunda dahi genel olarak fazla de─či┼čiklik g├Âstermese bile, itmiÔÇÖnan verecek ┼čartlar─▒ haiz de─čildirler. Ancak, s├╗relerin Mekk├« veya Meden├« olu┼člar─▒ hakk─▒nda ┼č├╝pheye gerek olmayacak bir bilgi oldu─čunu s├Âyleyebiliriz (yukar─▒da bahsetti─čimiz on kadar k─▒sa s├╗re hakk─▒nda, iki y├Ânl├╝ riv├óyetlerin olmas─▒ ├Ânemli de─čildir. ├çe┼čitli durumlar─▒ de─čerlendirmi┼č olan ├ólimlerin fikirlerinin olu┼čturdu─ču ÔÇťCumhurun kanaati,ÔÇŁ bu s├╗relerin yerlerini ve zamanlar─▒n─▒ taÔÇÖyin edecek g├Âr├╝┼čler ortaya koymu┼čtur). S─▒ralama konusunun, daha b├╝y├╝k g├╝├žl├╝─č├╝ ┼čundan ileri gelmektedir: Bilindi─či gibi, KurÔÇÖ├ón-─▒ Ker├«mÔÇÖin bir k─▒s─▒m s├╗releri b├╝t├╝n├╝yle bir defada indirilmemi┼čtir. Bir├žok s├╗reye vahyin herhangi bir safhas─▒nda sonradan yerle┼čtirilen ├óyetler olmu┼čtur. Bunlar─▒n zaman─▒ hakk─▒nda kesin bir ┼čey s├Âylemek, s├╗reler hakk─▒nda h├╝k├╝m vermekten daha m├╝┼čkil, hatt├ó imk├óns─▒zd─▒r. Elindeki Mushaf-─▒ ┼×erifÔÇÖte, onun Levh-i MahfuzÔÇÖdaki semav├« arketipinin (arch├â┬ętype) aksini bulan ─░sl├óm├« tel├ókki i├žin hi├žbir problem yoktur. Her s├╗renin ├óyetleri aras─▒nda, kez├ó ayr─▒ ayr─▒ s├╗relerin MushafÔÇÖtaki tertibi aras─▒nda tam bir tenas├╝p bulunmas─▒, ona yeterli bir kanaat vermektedir.

Lakin, durum, M├╝sl├╝man olmayan ─░sl├óm ara┼čt─▒r─▒c─▒lar─▒ i├žin, hi├ž de b├Âyle de─čildir. ├ľzellikle 19. as─▒r Bat─▒ d├╝nyas─▒nda moda olan rasyonalizm, dinlerin kutsal kitaplar─▒na da el uzatmaktan geri durmam─▒┼čt─▒r. ÔÇťH├╝r fikirlilerÔÇŁ (ki Bat─▒ terminolojisinde dinÔÇÖle kay─▒tl─▒ olmayanlar─▒ ifade eder), esass─▒z olmayan bir te┼čbihe m├╝saade olunursa, Eski ve Yeni Ahid kar┼č─▒s─▒nda, fosillerin durumunu inceleyen bir paleontoloji uzman─▒ veya bir ┼čeyler bulmak ├╝midiyle ├Ân├╝ndeki yeri alt ├╝st eden bir arkeolog edas─▒na girdi gireli ortal─▒k kar─▒┼čm─▒┼čt─▒r. O g├╝nden beridir bu konuda ├že┼čitli teoriler, ekoller, metodlar s├╝rer gelir. Bu ├žal─▒┼čmalar, belki te┼čekk├╝l├╝ bin seneyi a┼čk─▒n bir zamana yay─▒lan ve bir├žok ┼čahsiyete m├óledilen Eski Ahid ile bir├žok teredd├╝tler uyand─▒racak Yeni Ahid metinleri i├žin bir m├ón├ó ifade edebilir. Bu sebeple, bu ├žal─▒┼čmalar, o kitaplara inananlar─▒n daha ├Ânceki baz─▒ tel├ókkilerini de─či┼čtirmi┼č; en az─▒ndan esnekle┼čtirmi┼čtir. ├ç├╝nk├╝ o metinler i├žin, tenkid├« ├žal─▒┼čman─▒n yerinin oldu─ču s├Âylenebilir.

Eskiden bilhassa dinsizlerin uygulad─▒klar─▒ bu ├žal─▒┼čmalar, ┼čimdi o kitaplara inananlarca da ba┼čka y├Ânden y├╝r├╝t├╝lmektedir. Birbirinden uzak inan├žlara sahip olan (l├óik veya din adam─▒ H─▒ristiyan, Yahudi, ÔÇťh├╝r fikirliÔÇŁ vb.) m├╝ste┼čriklerden bir├žo─ču, KurÔÇÖ├ón ara┼čt─▒rmalar─▒na uygulanacak metodlar─▒ haz─▒r bulman─▒n hevesi i├žinde, Eski ve Yeni Ahid i├žin ortaya at─▒lan teorileri ─░sl├ómiyetÔÇÖe uygulamaya giri┼čtiler. G. WeilÔÇÖin4 teklifi, Th. N├Â
ِ
ldeke5 taraf─▒ndan uyguland─▒.

Mekke devri s├╗relerini ├╝├ž devreye ay─▒rmak, Th. N├Âldeke ile ba┼člar. O zamandan beri Grimme, Hirschfeld, Muir, Rodvel, Schwally, Barth, Bell, Blach├â┬ęre, ve daha bir├žok m├╝ste┼črik, KurÔÇÖ├ón metnini s─▒ralama i┼čiyle u─čra┼čm─▒┼člard─▒r.

Blach├â┬ęreÔÇÖin kendisinin raz─▒ oldu─ču n├╝zul s─▒ras─▒na g├Âre haz─▒rlad─▒─č─▒ KurÔÇÖ├ón terc├╝mesi6, yay─▒n zaman─▒na kadar ortaya ├ž─▒km─▒┼č olan bir├žok m├╝ste┼črikin ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒ yans─▒tmaktad─▒r. Sadece bu eseri, ├Âzellikle bol miktardaki notlar─▒n─▒ okumak, bu kadar ├žaban─▒n neye m├╝ncer oldu─čunu anlamak i├žin k├ófidir. ÔÇťDahil├« tenkidÔÇŁ ad─▒na ├╝sl├╗p, muhteva, kelime haznesi (vokab├╝ler) ve tarih├« olaylara i┼čaretler (tabiat─▒yla bir├žok durumda pe┼čin fikirler) gibi ├Âl├ž├╝lere ba┼čvuran bu ├žal─▒┼čmalar, s├╗relerin ve ├óyetlerin kronolojisi konusunda tam bir karga┼ča arzetmektedir. Blach├â┬ęreÔÇÖden az ├Ânce Bell, KurÔÇÖ├ónÔÇÖ─▒n birimi olarak s├╗releri de─čil de, ÔÇťk─▒sa pasajlarÔÇŁ─▒ alarak7 onu iyice okunmaz duruma getirmi┼čtir.8 Ayn─▒ i┼či, az nisbette yapan Blach├â┬ęre bile, onun bu b├Âlmelerine ├žok az bir g├╝ven atfetmi┼čtir.9 Blach├â┬ęre eserinin cidd├« tenkide dayanmayan taraflar ihtiva etti─čini bizzat kendisi de bildi─činden olacak ki, ├Âns├Âz├╝nde ÔÇťKurÔÇÖ├ón metnini yeniden tesis veya vahyedilen metinlerin kronolojisini bulmak gayesi ta┼č─▒mad─▒─č─▒n─▒, umumi istikamette, nisb├« bir s─▒hhatle, ├Ânce Mekke, sonra MedineÔÇÖde risaletin devrelerini ele ald─▒─č─▒n─▒ÔÇŁ belirtmeye l├╝zum duymu┼čtur.10 Bizim bu k─▒sa notumuz, bu eserler hakk─▒nda tenkide giri┼čmeye m├╝sait de─čildir.

Fakat, baz─▒ m├╝ste┼čriklerin sadece iki husustaki tutumlar─▒n─▒ ele alarak, ayr─▒nt─▒ gibi g├Âr├╝nen taraflardan nas─▒l ├Ânemli sonu├žlar ├ž─▒karmaya yeltendiklerini ve bu i┼čteki tutars─▒zl─▒klar─▒n─▒ arzedece─čiz. Onlar ├Ânce bir zanna dayanarak, KurÔÇÖ├ón-─▒ Ker├«mÔÇÖdeki konulardan biri hakk─▒nda bir n├╝zul vakti belirliyor. Daha sonra da bundan ├Ânemli bir teolojik sonu├ž ├ž─▒karmak istiyorlar.

Gaudefroy-Demombynes Esm├ó-y─▒ H├╝sn├óÔÇÖn─▒n birbirine biti┼čik olarak (TevvabuÔÇÖr-Rahim, Azizun Hakim gibi) kullan─▒lmas─▒n─▒n, ikinci Mekke devresinde, ilkin T├óh├ó s├╗resi ile ba┼člad─▒─č─▒n─▒ ├Âne s├╝rer.11 Buna g├Âre, N├ÂldekeÔÇÖnin s─▒ralamas─▒nda elli be┼činci, Blach├â┬ęreÔÇÖinkinde ise elli yedinci s─▒rada bulunan bu s├╗reden ├Ânce, biti┼čik isimlere rastlanmad─▒─č─▒ d├╝┼č├╝n├╝l├╝r. Blach├â┬ęre de a┼ča─č─▒ yukar─▒ ayn─▒ fikri iddia eder.12 O, bundan ┼ču neticeyi ├ž─▒kar─▒r: Bu kullan─▒l─▒┼č, ya din├« d├╝┼č├╝ncenin geli┼čmesi sebebiyle Ul├╗hiyyetÔÇÖin baz─▒ nihayetsiz taraflar─▒n─▒ belirtmek ihtiyac─▒ndan veya bir ahenk unsuru olacak toplu okuma al─▒┼čkanl─▒─č─▒n─▒ te┼čvik etmek d├╝┼č├╝ncesinden ileri gelmi┼č olmal─▒d─▒r. Oysa bu tesbit do─čru de─čildir. N├ÂldekeÔÇÖnin ba┼člatt─▒─č─▒ ├╝├ž ayr─▒ Mekke devresi ayr─▒m─▒na g├Âre, ikinci devreye yerle┼čtirilen s├╗relerde bu durum fazla g├Âr├╝lmekle beraber, daha ├Ânce de hi├ž de az─▒msanmayacak say─▒da benzer kullan─▒┼člar bulunmaktad─▒r. Tesbitin yanl─▒┼čl─▒─č─▒n─▒ g├Âstermek i├žin bizzat kendilerinin kabul ettikleri s─▒ralamay─▒ esas alarak, ├Ânce birinci Mekke d├Âneminden ┼ču ├Ârnekleri verebiliriz: B├╝r├╗c s├╗resinin sekizinci ├óyetinde el-AzizuÔÇÖl-Hamid, on d├Ârd├╝nc├╝ ├óyetinde de el-Gaf├╗ruÔÇÖl-Ved├╗d bulunur (Bu s├╗re N├ÂldekeÔÇÖye g├Âre yirmi ikinci, Blach├â┬ęreÔÇÖe g├Âre k─▒rk ├╝├ž├╝nc├╝ s─▒rada olarak l. Mekke devresine aittir). T├╝r s├╗resinin yirmi sekizinci ├óyetinde el-BerruÔÇÖr-Rah├«m bulunur (Bu s├╗re N├ÂldekeÔÇÖye g├Âre 40., Blach├â┬ęreÔÇÖe g├Âre 22. s─▒radad─▒r.) Kamer s├╗resinin 42. ├óyetinde Az├«zin Muktedir yer al─▒r. (Bu s├╗re Blach├â┬ęreÔÇÖe g├Âre 50. s─▒radad─▒r). Dehr s├╗resinin 30. ├óyetinde Al├«men Hak├«ma yer al─▒r (Bu s├╗re Blach├â┬ęreÔÇÖe g├Âre 34. s─▒radad─▒r).

Baz─▒ m├╝ste┼črikler, Esm├ó-y─▒ H├╝sn├óÔÇÖdan ÔÇťRahmanÔÇŁ isminin, vahyin 2. Mekke d├Ânemine has oldu─čunu s├Âylemi┼člerdir. N├Âldeke, Gaudefroy-Demambynes, Chelhod, L. Gardet, R. Caspar, J. Jamier, R. Blach├â┬ęre bunlardand─▒r.13 Bu, ilk nazarda ├Ânemsiz bir ayr─▒nt─▒ zannedilir. Halbuki onlar ├Ânce bu faraziyeyi kurarlar. Sonra malzemeleri bu pe┼čin h├╝kme g├Âre de─čerlendirerek bu tesbitin kesin bir k─▒stas oldu─čunu ileri s├╝rerler. Nihayetinde ise bundan ├Ânemli bir din├« sonu├ž ├ž─▒kar─▒rlar. Kronolojik s─▒raya g├Âre inceleme neticesinde: ÔÇťKurÔÇÖ├ónÔÇÖ─▒n Tanr─▒s─▒ Kendisini 1. Mekke devresinde Rabb, 2. Mekke devresinde Rahman, 3. Mekke devrelerinde Allah diye isimlendirirÔÇŁ derler.14 Biri ├ž─▒k─▒p, bundan, ÔÇťHz. MuhammedÔÇÖin Tanr─▒s─▒n─▒ tavsif etme i┼činde teredd├╝t ge├žirdi─čiÔÇŁ m├ón├ós─▒n─▒ ├ž─▒kar─▒r. Bir ba┼čkas─▒, RahmanÔÇÖ─▒n Cahiliye Araplar─▒nca bilinmedi─čini, Yemame b├Âlgesinde ya┼čayan ve H─▒ristiyanl─▒k etkisinde bulunan bir toplulu─čun tesiri ile kullan─▒lm─▒┼č olabilece─čini, binaenaleyh ─░sl├ómÔÇÖ─▒n kayna─č─▒nda H─▒ristiyanl─▒k bulundu─čunu iddia eder.15

Halbuki bu tesbit do─čru de─čildir ki, ona dayan─▒larak birtak─▒m spek├╝l├ósyonlar yapmakta da isabet bulunabilsin. Zira Rahman ismi 2. Mekke d├Â
ِ
nemine mahsus de─čildir. Hem daha ├Ânce, hem de daha sonra kullan─▒l─▒┼č─▒na dair ├Ârnekler vard─▒r. Kendi s─▒ralamalar─▒ndan bu ├Ârnekleri g├Âsterelim: Mesel├ó Rahman s├╗resi 1; Fatiha l ve 3; Nebe, 37 ve 38 ├Ârnekleri, Blach├â┬ęre ve N├ÂldekeÔÇÖye g├Âre de 1. Mekke devresinde yer al─▒rlar. RaÔÇÖd 30; Bakara 163 ve Ha┼čr, 22 ise 2. Mekke ile Medine d├Ânemi vahiyleri aras─▒ndad─▒r.

Kald─▒ ki Allah ismi 3. Mekke d├Âneminden sonraya mahsus de─čildir. 2. Mekke d├Ânemi vahiylerinde Rahman ile birlikte, hatt├ó bazen ayn─▒ ├óyette kullan─▒lm─▒┼čt─▒r.16

Baz─▒ kimselerin say─▒lan bu eserleri (bilhassa N├Âldeke, Blach├â┬ęre) ÔÇťkl├ósikÔÇŁ kabul ederek ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒ onlara bina etmeleri, onlar─▒n ge├žerli olduklar─▒n─▒ g├Âstermez. Gayr-i m├╝slimlerden gelen birka├ž h├╝km├╝ de nakledelim. Y. Moubarac, kronolojik s─▒ralama ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒ ele┼čtirdikten sonra diyor ki: ÔÇťB├Âylece ara┼čt─▒r─▒c─▒, tabii olarak, eski S├╝nn├« metoda d├Ânecektir. Ne var ki, onun ├žal─▒┼čmas─▒, kritik s─▒n─▒flama labirentinden ge├žmi┼č oldu─čundan, daha semereli olacakt─▒r. Fakat o, bu labirenti a┼čacakt─▒r.ÔÇŁ17 R. Caspar, s├╗relerin 2. ve 3. Mekke devresi i├žine konulmalar─▒ hakk─▒nda ÔÇť├žok tesad├╝f├«, tahmin├«ÔÇŁ oldu─čunu s├Âyler. Rodinson da18 Bell ve Blach├â┬ęreÔÇÖin eserleri hakk─▒nda ihtiyata davet eder.19

Biz ┼ču sonuca var─▒yoruz; KurÔÇÖ├ón metninin g├╝n├╝m├╝ze kadar intikali hakk─▒nda cidd├« hi├žbir ┼č├╝phe ortaya konulamad─▒─č─▒ gibi, onun iddia olunan ÔÇťgeli┼čmeleriniÔÇŁ, ÔÇťtenakuzlar─▒n─▒ÔÇŁ ortaya ├ž─▒karmak i├žin yap─▒lan kronolojik s─▒ralama ├žabalar─▒ da ba┼čar─▒s─▒zl─▒kla sonu├žlanmaya mahk├╗m olmu┼čtur.

Kronolojik s─▒ralama i┼činin ne derece m├╝┼čkil oldu─čunu ┼ču ├Ârneklerden anlamak m├╝mk├╝nd├╝r

  • S├╗re

    İslâmi Rivâyet

    Bazergan

    Muiran

    N├Âldeke

    Blach├â┬ęre

    Grimme

    Fatiha

    5

    32

    6

    48

    45

    79

    Kâfirun

    18

    26

    38

    45

    44

    92

    ─░nfitar

    82

    7

    11

    26

    15

    24

    Tâhâ

    45

    53

    71

    55

    55

    74



  • Dipnotlar:

    1. es-Suyûtî, el-Itkan, Kahire, 1370/1951, 1:11-12.
    2. Ayn─▒ eser, 1:9.
    3. Bu riv├óyetler i├žin bk. Ayn─▒ eser, 1:9-18.
    4. G. Weil, Historich-Kritische Einleitung in der Koran, Bielefeld, 1844.
    5. Th. N┘É├Âldeke, Geschichte des Quorans, 1860.
    6. R. Blach├â┬ęre, Le Coran. Traduction Selon un essai de reclassement des Sourates, II-III, Paris, 1949-1951.
    7. M. Rodinson, ÔÇťBilan des ├â┬ętudes mohammediennesÔÇŁ, Revue historique, Paris, PUF, 229 (1963), s. 193.
    8. Rishad Bell, The QurÔÇÖan, Translated With a Cricital Rearrangement of the Surahs, Edinburgh, T. et T. Clark, 1937-1939, 2 cilt. Bu eserin bir tenkidi: S. Vahiduddin, R. BellÔÇÖs Study of the QurÔÇÖan, ─░sl├ómic Culture, 30 (1956), s. 263-272.
    9. Rodinson, Bilan, s. 193.
    10. Blach├â┬ęre, 2:5.
    11. Sur Quelques Noms dÔÇÖAllah Dans le Coran, Annuaire Ecole Pratique de┼č Hautes Etudes, 1929-1930, s. 12 ve 20.
    12. Le Coran Traduction Selon un Essai de Reclassement des Sourates, 2:133-134.
    13. Onlar─▒n bu iddialar─▒na yer verdikleri eserleri i├žin bkz. S. Y─▒ld─▒r─▒m, ÔÇťEr-Rahman ─░sminin KurÔÇÖ├ónÔÇÖda Kullan─▒l─▒┼č─▒ÔÇŁ, A.├ť.─░.F. Dergisi.
    14. J. Chelhod, Note sur IÔÇÖemplui du Mot Rabb Dans le Coran, Arabica, 5 (1958), s. 159-167.
    15. J. Jamier, Le Nom Divin ÔÇťal-RahmanÔÇŁ Dans le Coran, MeÔÇÖlanges L. MassignonÔÇÖda, t. II, s. 361-381, Damas, 1957.
    16. Daha fazla tafsilat ve referanslar i├žin bkz. Suat Y─▒ld─▒r─▒m, KurÔÇÖ├ónÔÇÖda Ul├╗hiyyet, ─░stanbul, 1987, s. 122-124.
    17. Y. Moubarac, Abraham dans le Coran, Paris J. Vrin, 1958, s. 95.
    18. R. Caspar, La Foi Selon le Coran, Proche-Orient Chretien Dergisi, 18 (1968), s. 20-21.
    19. Rodinson, Bilan, s. 193.

     


    Bu Makaleye Ait Ele┼čtiri Makaleleri
    # Makaleler Ad─▒
    Kullan─▒c─▒ Yorumlar─▒

    ! Yorum yazabilmeniz i├žin ├╝ye olmal─▒s─▒n─▒z.
    ├ťyelik i├žin l├╝tfen sayfan─▒n ├╝st k─▒sm─▒nda yer alan"├ťye Giri┼č | ├╝ye ol" linkine t─▒klay─▒n─▒z.

    Kay─▒t Ekleyen / Eklenme Tarihi
    Nurgül Çepni / 4.07.2009



    Eski Eserler


    Eski Eserler K├╝t├╝phanesine Ho┼čgeldiniz!

    Hesap ─░┼člemleri

    ├ťye de─čil misiniz? ├ťye olun!

    Eski Eserlere ├╝ye olarak, k├╝t├╝phanenimiz ve eserlerimiz hakk─▒nda payla┼č─▒mlardan hesab─▒n─▒z ├╝zerinden faydalabilirsiniz...