E─čitim Kurumu   ( 2141 )   Kitaplarda   ( 1659 )   Yazarlarda   ( 4831 )  
Dergilerde   ( 786 )   K├╝t├╝phanelerde   ( 151 )   ┼×ehirlerde   ( 182 )  
Makalelerde   ( 2196 )   Multi Media   ( 323 )   Fetvalar   ( 894 )  
Hit
9129104
├ťye 1490
Online ├ťye 0

Cemaatlerin ─░slam─▒ Tebli─č Sorunu

 Kitap Detay─▒ Kitap No : K-  
Yazar Ad─▒ ─░lim Dal─▒ Konusu Dili
S├Ânmez Kutlu Cemaat T├╝rk├že
├ľzelli─či Terc├╝me Eden
 
       
Makale No: 1824 Hit : 6470 Hata Bildirimi Tavsiye Et
   Makale Yazar─▒na ait Kitaplar E-Kitaplar Makaleler Hakk─▒ndaki Makaleler    

Yazara ait kitaplar
# Kitap Ad─▒

Yazara ait e-kitaplar
# Kitap Ad─▒

Yazara ait makaleler
# Makaleler Ad─▒
1 ┘ů┘ćě▓┘äě¬ ě»┘Ő┘ć┘Ő ě╣┘ä┘ł┘Őěž┘ć-ě»┘Ő┘ćěî ┘ůě░┘çěĘěî ěĚě▒┘Ő┘éě¬ěî ┘â┌śěóěŽ┘Ő┘ć┘Őěî ě»ě▒ě│ě¬ ┘ż┘ćě»ěžě▒┘Ő ┘Őěž ┘üě▒ěž┘ż┘ćě»ěžě▒┘Ő
2 Yeni D├╝nya D├╝zeni Kar┼č─▒s─▒nda Alternatif Bir ─░slam Medeniyeti M├╝mk├╝n m├╝?
3 Tarihsel S├╝re├žte Alevili─čin Yaz─▒l─▒ Kaynaklar─▒nda Yap─▒lan Metin Tahrifat─▒
4 Tarihsel Muhammed ─░le Menkabevi Muhammedi Ay─▒rman─▒n ├ľnemi
5 Maturidi Ak─▒lc─▒l─▒─č─▒ ve G├╝n├╝m├╝z Sorunlar─▒n─▒ ├ç├Âzmeye Katk─▒s─▒
6 Kurana G├Âre Bar─▒┼č
7 ─░slam Mezhepleri Tarihinde Usul Sorunu
8 ─░slam D├╝┼č├╝ncesinde Tarihsel Din S├Âylemleri Olgusu
9 Imam al Maturidi and H─▒s Ep─▒stemology
10 Farkl─▒ ─░nan├ž Gruplar─▒ ve Din E─čitimi
11 Ehli Beyt Sembolik Kapitalinin Tarihi S├╝re├ž ─░├žinde Semerelendirilmesi
12 De─či┼čim S├╝recinde M├╝sl├╝manlar─▒ Bekleyen Baz─▒ Muhtemel Sorunlar
13 Cemaatlerin ─░slam─▒ Tebli─č Sorunu
14 Bilinen ve Bilinmeyen Y├Ânleriyle ─░mam Maturidi
15 Bar─▒┼č ├ľzg├╝rl├╝k ve Merhamet Peygamberi Hz. Muhammed
16 Alevilik Din mi Mezhep mi Tarikat m─▒?
17 39 Soruda T├╝rkiyede Alevilik Bekta┼čilik

Yazar Hakk─▒ndaki Tan─▒t─▒m Makaleleri
# Makaleler Ad─▒

├ľzeti
bystolic free trial coupon bystolic add on copay card

Yay─▒n Bilgileri
Yay─▒nland─▒─č─▒ Kaynaklar
Yay─▒nland─▒─č─▒ Tarih
Yay─▒nland─▒─č─▒ Dergi
Sanal Dergi
Makalenin Linki

Makale Metni   [Yazd─▒r/Print]

Tebli─čle ─░lgili Mevcut Organizasyonlar─▒n De─čerlendirilmesi

Tebli─č, bug├╝nk├╝ tabirle bir ├že┼čit ileti┼čim demektir. Dolay─▒s─▒yla tebli─č eylemi, bir anda yap─▒lan ve sonu├žlanan  eylem olmay─▒p  s├╝re├ž isteyen ve bir sistem i├žerisinde i┼člemesi gereken  bir ├že┼čit e─čitim etkinli─čidir. ─░leti┼čim BilimiÔÇÖnin bilimsel verileri ─▒┼č─▒─č─▒nda ger├žekle┼čtirilmeyen bir tebli─č eylemi g├╝n├╝m├╝z insan─▒n de─či┼čtirmede ve d├Ân├╝┼čt├╝rmede yeterince ba┼čar─▒l─▒ olamayacakt─▒r. Biz tebli─či bir ileti┼čim sistemi olarak g├Âr├╝yorum. Bu sebeple Din├« Cemaat ve organizasyonlar─▒n  tebli─č faaliyetlerini ileti┼čim sistemini olu┼čturan unsurlar a├ž─▒s─▒ndan ele alaca─č─▒z.
Mezhepler, Tarikatlar ve Din├« Cemaatler, toplumsal ve siyas├« realiteler olup inkar edilmeleri m├╝mk├╝n de─čildir. Bunlar  ─░slamÔÇÖ─▒  do─čru ve ├Âzg├╝n ┼čekliyle, KurÔÇÖan merkezli  ve Hz. PeygamberÔÇÖin  ├Ârnekli─či do─črultusunda  sunduklar─▒ s├╝rece  her hangi bir problem ├ž─▒kmamaktad─▒r. Ancak insanlar─▒n  d├╝┼č├╝nce ├Âzg├╝rl├╝─č├╝n├╝ k─▒s─▒tlamalar─▒, ├Âzg├╝rl├╝─č├╝n ├Ân├╝nde bir engel te┼čkil etmeleri, liderleri ve eserlerini kutsalla┼čt─▒rmalar─▒, kendilerini ─░slamla ├Âzde┼čle┼čtirmeleri, ─░slamÔÇÖ─▒n tek temsilcisi olduklar─▒n─▒ iddia etmeleri ve bir ruhban s─▒n─▒f─▒ olu┼čturmaya sebep olmalar─▒ durumunda, b├Âyle bir tebli─č metodunun yanl─▒┼čl─▒─č─▒ ortaya konulmal─▒ ve uygun bir dille bunun ele┼čtirisi yap─▒lmal─▒d─▒r. Bu y├Ânde yap─▒lacak ele┼čtiriler Cemaat kar┼č─▒t─▒ bir s├Âylem olarak telakki edilmek yerine ─░slamÔÇÖ─▒n  evrensel mesaj─▒n─▒n ona lay─▒k bir ┼čekilde sunulabilmesi i├žin  buna engel te┼čkil eden faaileyetlerin bir ele┼čtirisi olarak kabul edilmesi daha uygundur.
Din├«, siyas├« veya ideolojik bir mesaj─▒n, insanlar taraf─▒ndan benimsenmesi ve toplumda taban bulabilmesi i├žin, mesaj─▒n do─črulu─ču kadar  kim taraf─▒ndan, nas─▒l ula┼čt─▒r─▒ld─▒─č─▒ da son derece ├Ânemlidir. Bir mesaj ne kadar do─čru olursa olsun, kaynaktan al─▒c─▒ya iyi bir zamanlamayla  uygun  kanallardan iletilmezse olumlu bir yans─▒man─▒n al─▒nmas─▒ m├╝mk├╝n de─čildir. Bu y├╝zden Allah, ilah├« mesajlar─▒n─▒ g├Ânderirken, bu g├Âreve  insanlar aras─▒nda,  ak─▒ll─▒, g├╝venilir, d├╝r├╝st, emanete hiyanet etmeyen, ho┼čg├Âr├╝l├╝  ba┼čar─▒l─▒ ve onurlu kimseleri se├žmi┼čtir. B├Âyle oldu─ču halde bile,  el├žiler, tebli─č g├Ârevlerini yerine getirirken zaman zaman baz─▒ hatalar yapt─▒klar─▒ i├žin, Allah'─▒n ikaz─▒na muhatap olmu┼člard─▒r. Ancak mesaj─▒ ileten Peygamber hayatta oldu─čundan, bu gibi hatalardan ve yanl─▒┼č anlamalardan kaynaklanan sorunlar  ilahi bir m├╝dahaleyle  ├ž├Âz├╝me kavu┼čturulmu┼čtur. Bu sebeple ─░slam'─▒n insanlara en ba┼čar─▒l─▒ ve do─čru bir ┼čekilde ula┼čt─▒r─▒ld─▒─č─▒, imaj ve g├╝ven probleminin ya┼čanmad─▒─č─▒ d├Ânem, Hz. Peygamber d├Ânemi olmu┼čtur.      
─░slam mesaj─▒, Hz. Peygamber'in ├Âl├╝m├╝nden sonra,  sahabenin gayretleri, bilginlerin ilm├« faaliyetleri, siyas├« iktidarlar─▒n fetihleri, mezhepler, tarikatlar ve burada saymad─▒─č─▒m─▒z di─čer  yollarla yay─▒lmaya devam etti. Mezhepler, felsef├« ekoller ve tarikatlar─▒n kurumla┼čmas─▒ndan sonra,  mesaj─▒n  anla┼č─▒lmas─▒ ve aktar─▒lmas─▒nda  farkl─▒ anlay─▒┼člar ve metodlar geli┼čtirildi.  Ancak Peygamberlik Hz. Muhammed'le sona erdi─či i├žin, ondan sonra bu mesaj─▒n  anla┼č─▒lmas─▒ ve insanlara ula┼čt─▒r─▒lmas─▒nda yap─▒lan hatalar─▒n bizzat mesaj─▒n sahibi Allah taraf─▒ndan d├╝zeltilmesi yolu kapand─▒.
Bug├╝ne gelindi─činde d├╝nyada siyas├«, k├╝lt├╝rel ve ekonomik alanlarda k├╝resel d├╝zeyde ya┼čanan rekabetten,  dinler ve  k├╝lt├╝rler de  nasibini ald─▒. Sonu├žta tarihi ├žok gerilere giden dinler aras─▒ ve k├╝lt├╝rler aras─▒ rekabet b├╝y├╝k bir ivme kazand─▒. K├╝reselle┼čmenin bir sonucu olarak herkes her ├╝retti─čini d├╝nya pazarlar─▒na s├╝rememektedir. ├ľncelikle ├╝retilen mal─▒n kaliteli ve standarktlara uygun olmas─▒, g├╝zel ambalajlanmas─▒ ve iyi bir ula┼č─▒m a─č─▒yla sa─člam bir ┼čekilde t├╝keticisine ula┼čt─▒r─▒lmas─▒ gerekmektedir. Dinler i├žin de durum a┼ča─č─▒ yukar─▒ ayn─▒d─▒r. Art─▒k sunulan mesaj─▒n ├Âzg├╝n olmas─▒, g├╝n├╝m├╝z insan─▒n─▒n ihtiya├žlar─▒na  cevap vermesi ve yeni teknolojik imkanlar─▒ da kullanarak ihtiya├ž sahiplerine en g├╝ze bir ┼čekilde sunulmas─▒   b├╝y├╝k ├Ânem kazanm─▒┼čt─▒r. Ancak m├╝sl├╝manlar, dinler aras─▒ndaki bu k├╝resel rekabete haz─▒rl─▒ks─▒z yakaland─▒lar.  Buna kar┼č─▒n misyonerli─če ├Âzel ├Ânem atfeden ve bunun i├žin k├Âkl├╝ organizasyonlara sahip olan Hristiyanl─▒k m├╝sl├╝manlar aras─▒nda ve ┼ču anda ├Âzellikle Orta Asya ve Uzak Do─ču'da modern teknolojik imkanlar─▒ da kullanarak bu b├Âlgedeki yerli n├╝fusun dini kimliklerini tehdit eder duruma gelmi┼čtir. ─░slam d├╝nyas─▒nda ve bat─▒da ama├žlar─▒ aras─▒na gerek m├╝sl├╝manlara gerekse m├╝sl├╝man olmayanlara "─░slam'─▒ tebli─č etme" misyonunu  koyan  "  ve uzun bir tarihi ge├žmi┼če sahip pek ├žok tarikat ve mezheple  20. y├╝zy─▒l─▒n ├╝r├╝n├╝ olan  din├« Cemaat ve Organizasyon"  bulunmaktad─▒r. Bizim b├Âyle bir tebli─čde bu cemaat ve organizasyonlar─▒n tamam─▒n─▒ ele al─▒p tek tek incelememiz m├╝mk├╝n de─čildir. Burada ├╝zerinde durmak istedi─čimiz konu, ileti┼čim biliminin mevcut verileri ─▒┼č─▒─č─▒nda g├╝n├╝m├╝zdeki m├╝sl├╝man Cemaat ve organizasyonlar─▒n ─░slam'─▒ tebli─č faaliyetlerini de─čerlendirmek olacakt─▒r. ─░leti┼čimi bir sistem olarak kabul edecek olursak, b├Âyle bir de─čerlendirmeyi, bu sistemi olu┼čturan unsurlar a├ž─▒s─▒ndan, yani kaynak/tebli─č eden, al─▒c─▒/muhatap kitle, mesaj/ileti ve oluklar/ metod/ kanallar  olmak ├╝zere d├Ârt a├ž─▒dan  yap─▒labiliriz.

1. Kaynak
Kaynak, her hangi bir konuda ileti┼čim s├╝recini ba┼člatan ve iletiyi ├že┼čitli yollardan hedefe g├Ânderen  ki┼či, grup, kurum ya da toplumdur. Mesaj, t├╝r├╝ ne olursa olsun, ister duygu, d├╝┼č├╝nce, kan─▒ ve bilgi olsun ister dini ve ideolojik olsun, mutlaka bir kayna─č─▒n varl─▒─č─▒n─▒ gerektirir ─░leti┼čim s├╝recinde kayna─č─▒n iletileri kodlay─▒p s├╝rece sokmas─▒nda, kayna─č─▒n ileti┼čim becerisi, tutumu, deneyim, bilgi d├╝zeyi ile ├ževresel, toplumsal ve k├╝lt├╝rel ├Â─čeler ├Ânemli bir rol oynamaktad─▒r.  ─░slam mesaj─▒n─▒ insanlara ula┼čt─▒ran kayna─ča gelince, bu kaynak ─░slam'─▒n ilk d├Ânemlerinde Hz. Peygamber idi. O, kendi d├Âneminin ┼čartlar─▒ i├žerisinde, ileti┼čim sisteminin b├╝t├╝n ├Â─čelerini ba┼čar─▒l─▒ bir ┼čekilde kullanmaya ├žal─▒┼čt─▒ ve b├╝y├╝k ├Âl├ž├╝de ba┼čar─▒l─▒ oldu. Bug├╝n ─░slam mesaj─▒n─▒ ula┼čt─▒racak kaynak rol├╝n├╝, m├╝sl├╝man bireyler ve onlar─▒n kurduklar─▒ dini cemaatler, baz─▒ mezhepler ve organizasyonlar ├╝stlenmektedir. ─░slamÔÇÖ─▒ tebli─č etme iddias─▒yla ortaya ├ž─▒kan bu te┼čekk├╝ller veya bunlardan ba─č─▒ms─▒z ├že┼čitli organizasyonlar, yukar─▒da s├Âz├╝ edilen ileti┼čim sisteminde kaynakta bulunmas─▒ gereken ├Âzelliklere, ya hi├ž sahip de─čildir veya ├žok az─▒na sahiptir. ├ľncelikle bunlar  b├╝y├╝k bir nitelik ve imaj sorunuyla kar┼č─▒ kar┼č─▒yad─▒r. ├ç├╝nk├╝ ─░slam'─▒ tebli─č iddias─▒nda  bulunan bu ki┼čiler, Hristiyan d├╝nyas─▒ndaki gibi,  ─░slam mesaj─▒n─▒ b├╝t├╝n insanlara do─čru bir ┼čekilde ula┼čt─▒rabilecek eleman yeti┼čtiren kurumlardan ne iyi bir din├« e─čitim,  ne de ileti┼čim ve halkla ili┼čkiler konusunda ├žok ├Âzel dersler alm─▒┼člard─▒r. Halbuki bu ki┼čilerin, ├Âncelikle ├žok iyi bir din├« e─čitiminden ve pedagojik formasyondan ge├žirilmi┼č olmas─▒ gerekir. Bu bak─▒mdan y├╝ce ─░slam mesaj─▒n─▒, insanl─▒─ča ula┼čt─▒racak, ├žok s─▒n─▒rl─▒ d├╝zeyde  nitelikli insan kayna─č─▒na sahibiz. ─░slam mesaj─▒n─▒n iletilmesi  s├╝recinde kayna─č─▒n ki┼čili─či, mesaj─▒n al─▒c─▒ taraf─▒ndan do─čru alg─▒lanmas─▒nda son derece ├Ânemlidir. Bir ki┼činin bilmedi─či, ya┼čamad─▒─č─▒ bir konuda do─čru ve sa─čl─▒kl─▒ bir tebli─č eyleminde bulunmas─▒ m├╝mk├╝n de─čildir. Do─črudan do─čruya bu ama├žla ortaya ├ž─▒kan  Hindistan'da 1926 y─▒l─▒nda Muhammed ─░lyas taraf─▒ndan kurulan  Tebli─č Cemaat'i dahi,  tebli─č i├žin ├Âzel e─čitimden ge├žirilmemi┼č, hatta ├žo─čunlu─ču s─▒radan m├╝sl├╝manlar olup "├Â─čreterek ─░slam'─▒ ├Â─črenmeyi "  ilke olarak benimsemi┼č bir Cemaattir. Bug├╝n ─░slam'─▒ tebli─č eden bu kaynaklar, genel olarak, ─░slam ve onun Peygamber'i hakk─▒nda sa─člam bilgilere sahip olmak yerine kendi mensup olduklar─▒ cemaatin lideri veya mensuplar─▒n─▒n  ─░slam'─▒ alg─▒lama bi├žimleri konusunda bilgi sahibidir. Hatta vaaz ve ir┼čadlar─▒nda k├╝rs├╝lerde jest ve mimiklerle, a─člamas─▒na var─▒ncaya kadar liderlerini taklid etmektedirler. Bu cemaatler, kendi cemaat liderinin veya mezhebin mesaj─▒n─▒ ─░slam'la ├Âzde┼čle┼čtirmekte ve ─░slam'─▒ temsil ettikleri iddias─▒ndad─▒rlar. B├Âyle bir tutum ve davran─▒┼č, onlar─▒ se├žilmi┼člik psikolojisi i├žerisinde, kendi cemaatlerini kurtulu┼ča eren   topluluk veya kendi cemaatlerinin Mehd├«ÔÇÖnin manevi ┼čahsiyetinin temsilcisi , ÔÇť ahir zaman cemaatiÔÇŁ  ya da cemaat liderinin mehd├«-mesih  oldu─ču iddias─▒na g├Ât├╝rmekte ve ─░slam mesaj─▒n─▒, ─░slam'─▒ bilmeyen veya yanl─▒┼č bilen insanlara tebli─č etmek yerine di─čer m├╝sl├╝manlardan kendilerine adam kazanmak i├žin faaliyet g├Âstermeye g├Ât├╝rmektedir. Bu da cemaatlere nitelik yerine nicelik a├ž─▒s─▒ndan bir g├╝├ž kazand─▒rmaktad─▒r. Asl─▒nda  ileti┼čim biliminin ├Ânemle ├╝zerinde durdu─ču mesaj─▒n, o mesaj─▒ ta┼č─▒yanlar ├╝zerinden nas─▒l alg─▒land─▒─č─▒ sorusu son derece ├Ânemli bir sorundur. ─░slam mesaj─▒, bu mesaj─▒n ta┼čay─▒calar─▒ oldu─čunu iddia eden dini cemaat ve organizasyonlar ├╝zerinden  do─čru anla┼č─▒lmas─▒nda burada de─činmedi─čimiz daha pek ├žok sorun bulunmaktad─▒r.
─░slam'─▒ tebli─č etmeyi ama├žlar─▒ aras─▒na koyan cemaatler ve dini organizasyonlar, sivil toplum ├Ârg├╝tleri olduklar─▒ ┼čeklinde kendi eylemleriyle ├želi┼čen bir iddiada bulunmaktad─▒rlar. Kendilerine her ne kadar sivil toplum ├Ârg├╝t├╝ g├Âr├╝nt├╝s├╝ vermeye ├žal─▒┼čsalar  da, ki┼či merkezli olmalar─▒, ortak kat─▒l─▒mdan yoksun olmalar─▒, devletten ba─č─▒ms─▒z olmak yerine devlete yabanc─▒la┼čmalar─▒,  baz─▒lar─▒n─▒n iktidar─▒ ele ge├žirme amac─▒ g├╝tmesi, ticari ortakl─▒klara d├Ân├╝┼čmesi ve  dini-ideolojik kal─▒plar i├žerisinde faaliyet g├Âstermelerinden dolay─▒ sivil toplum ├Ârg├╝t├╝ say─▒lamazlar. ├ľzellikle T├╝rkiye'de tarikatlar ve cemaatlar, bilinen dini ├Ânderlerin veya liderlerin otoriteleri ve tasallutu alt─▒nda faaliyet g├Âstermekte ve  varl─▒─č─▒n─▒ bu ki┼čilerle s├╝rd├╝rmektedirler. Di─čer taraftan baz─▒lar─▒ dolayl─▒ veya do─črudan iktidar talebi pe┼čindedir. Nitekim ge├žmi┼čte baz─▒lar─▒n─▒n siyasi iktidara talip partilerle yak─▒n temaslar i├žerisine girdikleri herkes├že bilinmektedir. Ayr─▒ca bu cemaat ve tarikatlar, bazen iyi niyetli ve insanlara faydal─▒ olmak ├╝zere kendilerine destek veren insanlar─▒  m├╝┼čteri gibi g├Ârerek suistimal etmektedirler. Baz─▒lar─▒ ise, tevhid, ihlas, tesett├╝r ve benzeri kavram, de─čer ve  sembolleri i┼čyeri, ┼čirket ad─▒ olarak kullanmak suretiyle, onlar ├╝zerinden kapital elde etmeye ├žal─▒┼čmaktad─▒r. Sonu├žta b├╝t├╝n vaktini, mal─▒n─▒ ve can─▒n─▒  Cemaat veya belli bir din├« organizasyona feda eden veya onun emrine veren kimseler, onlar─▒n sundu─ču e─čitim ve ├Â─čretim imkanlar─▒ veya ba┼čka imkanlardan, pahal─▒ olmas─▒ dolay─▒s─▒yla  kendi ├žocuklar─▒ ve ailesi yararlanamamaktad─▒rlar. Kendi mensuplar─▒ ├╝zerinden zengin olanlar, daha sonra zenginlere hizmet veren ticar├« cemaat ve organizasyonlara d├Ân├╝┼čmektedir. Sonu├žta ─░slam'─▒ tebli─č eden ki┼či, grup ve topluluklarda bulunmas─▒ gereken en ├Ânemli ├Âzelliklerden ihlas ve samimiyet kalmamaktad─▒r.

2. Al─▒c─▒
Al─▒c─▒, kayna─č─▒n g├Ânderdi─či mesaja hedef olarak se├žilen ki┼či, grup veya topluluktur. Etkin bir ileti┼čimin ger├žekle┼čebilmesi i├žin  al─▒c─▒n─▒n ilgi alan─▒n─▒n, tutum, d├╝┼č├╝nce ve inan├žlar─▒n─▒n, sosyo ekonomik d├╝zeylerinin ve ihtiya├ž alanlar─▒n─▒n ├Ânceden ├Â─črenilmesi son derece ├Ânemlidir.  Muhatap kitle bu ├Âzellikleriyle iyi tan─▒n─▒rsa, tebli─č edilecek mesaj onlar─▒n anlayaca─č─▒ d├╝zeyde ve  anlamalar─▒n─▒ kolayla┼čt─▒racak yollarla sunulur. Aksi takdirde yap─▒lan faaliyet sonu├žsuz kal─▒r. Bunun ac─▒ sonu├žlar─▒n─▒, bug├╝n  T├╝rkiye'den Orta Asya'ya ve Balkanlar'a ─░slam'─▒ tebli─č etmek ├╝zere giden Cemaatlerin  ve tarikatlar─▒n faaliyetlerinde a├ž─▒k├ža g├Ârmekteyiz. Sovyet Rusya'n─▒n  ├ž├Âk├╝┼č├╝yle birlikte  bu b├Âlgelerde ─░slam'a b├╝y├╝k ilgi ve alaka olu┼čmu┼čtu. Bu dine susam─▒┼čl─▒─č─▒ ve ilgiliyi kar┼č─▒layabilmek i├žin ├╝lkemizden Nurcular, S├╝leymanc─▒lar, I┼č─▒k├ž─▒lar, Nak┼čiler, Kadiriler ve di─čer dini Cemaatler buralara ├žok say─▒da  insan g├Ânderdi. Bu cemaatler, b├Âlge insan─▒n─▒n 70 y─▒ll─▒k esaret d├Âneminde ─░slami ki┼čilik ve kimli─činden neler kaybetti─čini, ┼ču anda ilgi alan─▒, d├╝┼č├╝nceleri, sosyo-ekonomik d├╝zeyleri ve ihtiya├žlar─▒n─▒ ara┼čt─▒r─▒p incelemeden ve bu konuda her hangi bir bilgi edinmeden, hatta onlar─▒n dillerini ve ┼čivelerini ├Â─črenmeden tebli─č faaliyetine giri┼čtiler. Di─čer yandan  T├╝rkiye'nin sosyal ve siyas├« ┼čartlar─▒ i├žinde geli┼čtirdikleri din├« s├Âylemleri ve onlar─▒ ele alan eserleri ayn─▒ uslup ve muhtevayla  b├Âlge insan─▒na ya aynen veya oran─▒n dillerine zor anla┼č─▒l─▒r bir dille enjekte etmeye kalk─▒┼čt─▒lar. Bu durum, ─░slam'a kar┼č─▒ b├╝y├╝k sayg─▒ ve sevgi besleyen bu insanlar─▒ hayal k─▒r─▒kl─▒─č─▒na u─čratt─▒. ├ç├╝nk├╝ onlar, hem bu eserleri anlayabilecek kapasiteye sahip de─čillerdi hem de sorular─▒na cevap alamam─▒┼člard─▒. Bu konuda  sadece T├╝rkiye'den giden Cemaatler ve organizasyonlar de─čil Arap d├╝nyas─▒ndan, ─░ran, Afganistan, Pakistan ve Hindistan'dan gelen Cemaatler de ayn─▒ ┼čeyi yapt─▒lar. ├ľrne─čin Hizbu't-Tahrir, "Hilafet Devleti" s├Âylemini b├Âlge insan─▒na sunmak istedi ve b├Âlgede siyas├« ├žat─▒┼čmalara sebep oldu. Pakistan ve Arabistan ├╝zerinden gelen Vahhabi-Selefi anlay─▒┼č ise, b├Âlge halk─▒n─▒n dini  dokusuna uyum g├Âsteremeyen son derece gelenek├ži-muhafazakar din s├Âylemi sundu. Bu da Hanef├«-M├ótur├«d├« k├╝lt├╝rel kimli─čine mensup b├Âlge halk─▒nda cidd├« ele┼čtiriler ald─▒. Halbuki Hristiyan misyonerleri, Sovyet Rusya ├ž├Âkmeden on y─▒l hatta yirmi y─▒l ├Âncesinden bu konuda haz─▒rl─▒k yapm─▒┼člard─▒. Onlar, b├Âlge halk─▒n─▒n dilini, ├Ârf, adet ve geleneklerini, ihtiya├žlar─▒n─▒ tespit ederek kendi mesajlar─▒n─▒ onlar─▒n anlayacaklar─▒ bir ┼čekilde ula┼čt─▒racak eserler yazm─▒┼člard─▒. Bunun tam tersine T├╝rkiye'den gidenler, mesaja muhatap kitleyi bu a├ž─▒dan analiz etmemi┼čti. Bu y├╝zden verilmek istenen mesaj, ├žok s─▒n─▒rl─▒ ├ževreleri muhatap ald─▒. ├ç├╝nk├╝ bu insanlar, ─░slam'─▒n ├Âzg├╝n mesaj─▒yla kar┼č─▒la┼čmak  yerine, anlamalar─▒ son derece zor ve karma┼č─▒k olan Cemaatlerin din anlay─▒┼č─▒yla kar┼č─▒la┼čt─▒klar─▒ i├žin mesaj─▒n aktif kat─▒l─▒mc─▒lar─▒ olamad─▒lar. ─░slam'─▒ tebli─č eden bir organizasyon olan Diyanet ─░┼čleri Ba┼čkanl─▒─č─▒ da ayn─▒ hatay─▒ yapt─▒. Bu b├Âlgelere imam veya din ate┼česi olarak g├Ânderdi─či ki┼čiler, ├Âzel bir e─čitimden ge├žirilmemi┼člerdi ve oran─▒n insan─▒yla ilk defa kar┼č─▒la┼č─▒yorlard─▒. Di─čer taraftan ─░mamlar dil bilmiyorlard─▒. S─▒rf Kur'an okumakla -anlam─▒n─▒ anlamaks─▒z─▒n- ─░slam'─▒ tebli─č etmekle i┼če ba┼člad─▒lar. Dillerini ├Â─črenmeye ve muhatap kitleyi tan─▒maya  ba┼člay─▒nca g├Ârev s├╝releri biterek geri d├Ând├╝ler.

3. ─░leti/Mesaj
─░leti, kaynaktan al─▒c─▒ya ├že┼čitli yollarla g├Ânderilen bir bilgi, d├╝┼č├╝nce, duygu ya da kanaattir. Semboller, i┼čaretler, dil oyunlar─▒ veya bir s├Âylemden olu┼čan iletinin iki ├Ânemli niteli─činden birisi, dil, di─čeri  i├žeriktir. ─░letinin dili bazen sadece muhatab─▒n anlayaca─č─▒ dil olabilece─či gibi,   bazen da konu┼čma dilinin d─▒┼č─▒nda m├╝zik, sanat ve hareketler gibi kodlar da olabilir. Ancak ileti┼čimin etkin ve sa─čl─▒kl─▒ ger├žekle┼čebilmesi i├žin, olmazsa olmaz ┼čart─▒ iletinin, kaynak ve muhatap ki┼či, grup ve toplum taraf─▒ndan a├ž─▒k-se├žik ve anla┼č─▒l─▒r olmazs─▒d─▒r.  Bug├╝n din├« cemaatlaerin ve tarikatlar─▒n, herkes├že anla┼č─▒lmayan sembol, de─čer ve kavramlardan olu┼čan  bir din dili bulunmaktad─▒r. ├ľzellikle  dini duygular─▒ zay─▒f, dini bilgiye sahip olmayan veya ├žok az sahip olan gen├ž kesim aras─▒nda bu dilin anla┼č─▒lmas─▒ son derece zordur. Hatta bir ├žok Cemaat'in bu dille yaz─▒lm─▒┼č bir edebiyat─▒ olu┼čmu┼čtur. Olu┼čan bu dilin herkes├že anla┼č─▒lmamas─▒ ve dil oyunlar─▒ndan olu┼čan gizemli bir yap─▒ya b├╝r├╝nd├╝r├╝lmesi, metinlerin kutsalla┼čt─▒r─▒lmas─▒na, bu eserlerin dilini anlayanlar─▒n ├Ânderli─činde okunup anla┼č─▒lmas─▒na ve eserlerin defalarca okunmas─▒na g├Ât├╝rm├╝┼čt├╝r. Hatta ─░slam mesaj─▒ bunlara indirgenirken Kur'an─▒n anla┼č─▒lmas─▒ da  bu edebiyat─▒n anla┼č─▒lmas─▒na ba─članm─▒┼čt─▒r. Bu y├╝zden s├Âz├╝ edilen eserler, cemmat ├╝yeleri aras─▒nda Kutsal kitap gibi ilgi g├Ârmektedir. Arkon'un da ifade etti─či gibi, " tek kitapl─▒ topluluktan ├žok kitapl─▒ topluluklara" d├Ân├╝┼čen bir duruma gelinmi┼čtir. Halbuki ─░slam mesaj─▒'n─▒n din dili/mant─▒─č─▒ ├Âzg├╝n ┼čekliyle Kur'an ve onun dini s├Âylemi olmal─▒d─▒r. B├Âyle olmad─▒─č─▒ s├╝rece insanlar ve ├Âzellikle gen├ž nesil  ─░slam mesaj─▒na ilgisiz kalacakt─▒r.  
─░letinin i├žeri─či konusuna gelince, iki noktan─▒n dikkate al─▒nmas─▒ gerekir. Birincisi,  ─░slam masaj─▒n─▒n i├žeri─čini olu┼čturacak d├╝┼č├╝nce, duygu ve bilgilerin al─▒c─▒n─▒n ihtiyac─▒na, bilgi d├╝zeyine, toplumsal ekonomik d├╝zeyine ve k├╝lt├╝rel normlar do─črultusunda se├žilmesi gerekir. Aksi takdirde bunlar─▒ dikkate almayan bir mesaj, kabul g├Ârmeyecektir. G├╝n├╝m├╝zdeki cemaat, tarikatlar, mezhep ve din├« organizasyonlar─▒n bunlar─▒ yeterince dikkate almad─▒─č─▒ g├Âr├╝lmektedir. ─░kincisi de, mesaj─▒n i├žeri─čini olu┼čturan, bilgi, d├╝┼č├╝nce ve kanaatlerin i┼členme bi├žimidir. ─░slam mesaj─▒, maalesef, b├╝y├╝k toplumsal, siyas├«, k├╝lt├╝rel, bilimsel, teknolojik de─či┼čimleri h─▒zl─▒ bir ┼čekilde ya┼čayan g├╝n├╝m├╝z insan─▒n─▒n anlayaca─č─▒ ve ihtiya├žlar─▒n─▒ kar┼č─▒layak bi├žimde i┼členmemektedir. Asr─▒ Saadet'i y├╝cele┼čtiren ve bug├╝n├╝ k─▒yamete yak─▒n yozla┼čm─▒┼č bir devir olarak g├Âren pek ├žok  cemaat, ─░slam'─▒n belli tarihi d├Ânemlerine ait anla┼č─▒lma bi├žimlerini ve ge├žmi┼če ait geleneksel din├« yap─▒lar─▒, o d├Ânemin kal─▒plar─▒ i├žerisnde sunmaktad─▒r. Bu y├╝zden asr─▒m─▒z─▒n idrakine ─░slam mesaj─▒n─▒ sunmakta yetersiz kalmaktad─▒rlar. Bu durum, sadece g├╝n├╝m├╝z cemaat ve tarikatlar─▒n─▒n yapt─▒─č─▒ bir hata olmay─▒p k├Âkleri ├žok eskilere dayanan bir sorundur.  Zamanla mesaj─▒n ta┼č─▒y─▒c─▒lar─▒ olan mezhep ve tarikatlar,  Kur'an'─▒n mesaj─▒n─▒ aktarmak yerine kendi anlay─▒┼člar─▒n─▒ mutlak din├« ger├žekler olarak aktarmaya ba┼člamalar─▒yla birlikte Kur'an'la olan s─▒cak diyalog yerini mezhepler ve tarikatlar aras─▒ m├╝cadele ve rekabete b─▒rakt─▒.
G├╝n├╝m├╝zde ─░slam'─▒ tebli─č etmek amac─▒yla ortaya ├ž─▒kan veya bunu  ama├žlar─▒ndan biri olarak g├Âren din├« mezhep, tarikat ve cemaatlerin din s├Âyleminin i├žeri─či analiz edildi─činde temelde ├╝├ž ayr─▒ g├Âsterge, ya toptan veya ayr─▒ ayr─▒ bulunmktad─▒r. Bunlar─▒ s─▒ras─▒yla k─▒saca ele almak istiyoruz.

a) Siyasal ─░slam
Son iki y├╝z y─▒ld─▒r ─░slam d├╝nyas─▒nda ortaya ├ž─▒kan, ├žo─ču din├« ve ideolojik hareketlerin geli┼čtirdikleri din s├Âyleminin merkezinde  siyaset bulunmaktad─▒r. Bunun sebebini ┼ču ┼čekilde a├ž─▒klamak m├╝mk├╝nd├╝r: M├╝sl├╝manlar tarih boyunca g├╝├žl├╝ devletler kurdular ve devlet  deste─čiyle ─░slam mesaj─▒n─▒ yaymaya ├žal─▒┼čt─▒lar. Osmanl─▒ Devleti'nin gerilemeye ba┼člamas─▒yla birlikte bu deste─či kaybettiler. Ayr─▒ca bat─▒l─▒ s├Âm├╝rgeci g├╝├žlerin i┼čgali sonucu ba─č─▒ms─▒zl─▒klar─▒n─▒ kaybeden m├╝sl├╝manlar, kendilerini siyas├«, toplumsal, ekonomik ve din├« bir bunal─▒m i├žerisinde buldular ve  Osmanl─▒'n─▒n kurtar─▒lmas─▒ ve Hilafetin ayakta tutulmas─▒, m├╝sl├╝manlar─▒n ├Âncelikleri aras─▒nda yer ald─▒. Bu sebeple Osmanl─▒ devletinin y─▒k─▒lmas─▒ ve Hilafetin kald─▒r─▒lmas─▒yla birlikte, m├╝sl├╝manlar─▒n birli─či ve Hilafetin  yeniden in┼čas─▒ bu ak─▒mlar─▒n ├Ârt├╝l├╝ referans ├žer├ževesini olu┼čturdu. ─░hv├ón-─▒ M├╝slim├«n, Hizbu't-Tahr├«r, Cemaat-─▒ ─░sl├ómiyye, Hicret ve Tekf├«r Cemaati, Kaplanc─▒lar, Hizbullah ve di─čer baz─▒ hareketler, ─░slam'─▒ sadece din├« ve akidev├« bir inan├ž sistemi olmas─▒n─▒n yan─▒s─▒ra ekonomik, hukuk├« ve siyas├« bir sistem olarak  anlamland─▒rd─▒lar. ┼×i├« d├╝nyada ise, bu ideolojik anlay─▒┼č ─░mamet anlay─▒┼č─▒ ad─▒yla propaganda edildi. ─░slamÔÇÖ─▒ bu ┼čekilde anlayanlara g├Âre, ─░slam insanlara kurumsal bir siyaset sistemi sunmaktad─▒r. Buna inanmak ve bunun kurulmas─▒ i├žin ├žal─▒┼čmak farzd─▒r. Her iki kesim de, " Zaman─▒n imam─▒na tan─▒mayan ve ona beyat etmeden ├Âlen kimse Cahiliyye ├Âl├╝m├╝yle ├Âlm├╝┼čt├╝r." ┼čeklinde bir hadisi kullanarak  liderlerine ya halife veya imam olarak ya da Mehd├«  olarak beyat edilmesini istediler.  Asl─▒nda bu anlay─▒┼č ┼×i├« ├ževrelerde ├žok erken d├Ânemlerden itibaren mevcut idi ve ─░mamet  inan├ž konusu olarak g├Âr├╝lmekteydi. Hilafetin kald─▒r─▒lmas─▒ndan sonra S├╝nn├« d├╝nyada, geleneksel anlay─▒┼č─▒n tersine, Hilafet inan├žla ili┼čkilendirilmeye ba┼čland─▒. Sonu├žta ─░slam'─▒n varl─▒─č─▒  kurumsal siyasetin varl─▒─č─▒na indirgendi. Bu anlay─▒┼č S├╝nn├« ├ževrelerde ┼č├Âyle s├Âylemle┼čtirildi: " Hilafet bozulursa ─░slam  bozulur ve m├╝sl├╝manlar h├╝srana u─črar. Hilafet d├╝zelirse ─░slam  d├╝zelir ve m├╝sl├╝manlar kurtulur."  
Siyasal ─░slam s├Âylemi ─░slam mesaj─▒n─▒n merkezine yerle┼čtirilmesiyle ─░slam siyasal ve ├žat─▒┼čmac─▒ bir zemine kaymakla kalmad─▒, bu fikrin sahipleri hem kendi ├╝lkelerindeki idarelere kar┼č─▒ hem de k├╝resel d├╝zeydeki siyas├« g├╝├žlere kar┼č─▒  sonu gelmeyen ve s├╝rekli ba┼čar─▒s─▒zl─▒kla sonu├žlanan bir macera ve ser├╝vene d├Ân├╝┼čt├╝. Hatta ─░slam'─▒n inan├ž, ahlak ve ibadet  boyutlar─▒yla geri plana itilerek kurumsal siyaset, dinin varl─▒k sebebi haline d├Ân├╝┼čt├╝r├╝ld├╝. ├ťstelik bug├╝n├╝n m├╝sl├╝man tipolojisi  veya siyasal lider tipolojisi b├╝t├╝n d├╝nyaya hakim olmak isteyen, ba┼čka farkl─▒ g├Âr├╝┼člere tahamm├╝l├╝ olmayan ve problemi ┼čiddet yoluyla ├ž├Âzmek isteyen Harici bir modeli temsil etmektedir. Asl─▒nda siyas├« alanda, ne ge├žmi┼čte ne de g├╝n├╝m├╝zde  problemlerimizi ├ž├Âzebilecek nazariyeler ortaya koyamad─▒k. Hatta bu alandaki problemlerimizin ├žo─čunu, siyas├« k├╝lt├╝r├╝m├╝zden miras ald─▒k. ─░slam'─▒ siyasal, ekonomik ve toplumsal b├╝t├╝n problemleri ├ž├Âzecek ┼čekilde takdim etmek   ideolojik bir yakla┼č─▒m olup ─░slam'a ve Kur'an'a, ilk d├Ânemlerdekinden farkl─▒ bir misyon y├╝klemektedir. Bu da m├╝sl├╝manlar─▒ tepkisel ve savunmac─▒ bir halet-i ruhye i├žerisine soktu─ču i├žin toplumsal gerginliklere sebep olmakla kalmam─▒┼č ─░slam'─▒ tepkisel  protesto ideolojisine d├Ân├╝┼čt├╝rm├╝┼čt├╝r. Tart─▒┼čman─▒n ├Âz├╝n├╝ Hz. Peygamber'e devlet ba┼čkanl─▒─č─▒n─▒n ilah├« bir misyonla m─▒, yoksa kendi be┼čeri tasarrufuyla m─▒ oldu─ču sorunu olu┼čturmaktad─▒r. Bu konuya burada girmek istemiyoruz.

b) Rit├╝el ve ┼×ekl├« Dindarl─▒k
Din├« cemaat ve tarikatlar─▒n pek ├žo─ču, ─░slam mesaj─▒n─▒n  kulluk/ibadet merkezli bir din anlay─▒┼č─▒ olu┼čturur. Bu din anlay─▒┼č─▒n─▒n temel g├Âstergesi, namaz, oru├ž, zekat ve hac ibadetlerinden olu┼čan rit├╝el dindarl─▒kt─▒r. Bu anlay─▒┼ča g├Âre, insanlara ne kadar fazla ibadet yaparsa, bu konuda ne kadar me┼čakkat ├žekerse   o kadar  iyi m├╝sl├╝man olur ve daha ├žok sevap al─▒r.  Sonu├žta dindarl─▒kta bulunmas─▒ gereken bilgi, inan├ž ve ahlak boyutu zay─▒flad─▒. Burada ibadet kavram─▒, yukar─▒da say─▒lan ┼čeylere hasredilmekle ├žok ├Ânemli bir hata yap─▒lmaktad─▒r. ├ç├╝nk├╝ ibadet, sadece bu be┼č ┼čey de─čildir. ─░slamÔÇÖda yap─▒lan her iyilik ve g├╝zel davran─▒┼č bir ibadettir. Bu y├╝zden, dini cemaatler ve tarikatlar─▒n, insanlara telkin etti─či dindarl─▒k, ┼čekli ve daralt─▒lm─▒┼č bir dindarl─▒kt─▒r. Hatta baz─▒ cemaatlarda, dindarl─▒k sar─▒k sarmak, sakal b─▒rakmak c├╝bbe ve ┼čalvar giymek, kad─▒nlar i├žin siyah ├žar┼čaf giymek olarak alg─▒land─▒. ├ľrne─čin Tebli─č Cemaat'inde bu ┼čekildeki bir giyim ve ku┼čam ─░slam├« olarak nitelendirilerek Tebli─č'de g├Âzetilmesi gereken alt─▒ esastan birisi kabul edildi. Bu anlay─▒┼č, T├╝rkiye'de de pek ├žok cemaat taraf─▒ndan benimsenmektedir. ├ľyleki hayat─▒n her cephesini dinile┼čtirmekle kalmad─▒ dindarl─▒─č─▒ f─▒k─▒h dindarl─▒─č─▒na endeksledi. Bu anlay─▒┼ča g├Âre din insan i├žin de─čil insan din i├žindir. Bu sebeple insan─▒n g├╝nl├╝k hayat─▒n─▒n her bir saatinde yapt─▒─č─▒ b├╝t├╝n hal ve hareketleri din├« bir kisveye b├╝r├╝nd├╝r├╝lmek istendi. Bu ama├žla Amellerin Faziletleri ve Zikrin Faziletleri  ad─▒yla kitaplar yaz─▒larak ┼čekli bir dindarl─▒k olu┼čturulmaya ├žal─▒┼č─▒ld─▒. Nurettin Top├žu'nun da de─či gibi, ─░slami ruh ve manas─▒ndan s─▒yr─▒lan din├« hayat─▒n bu ┼čekilperestli─čine z├╝hd ve takva ad─▒ verildi.  B├Âyle bir dindarl─▒k, bazan Haricilerde oldu─ču gibi a┼č─▒r─▒ fanatizme yol a├žmakta, bazan da kendi kabu─čuna ├žekilen toplumdan soyutlanan ve turfanda m├╝sl├╝manl─▒k ad─▒n─▒ verebilece─čimiz bir ya┼čama d├Ân├╝┼čt├╝.  Rit├╝el ve ┼čekl├« dindarl─▒k,  ├žo─ču kere Cemaat dindarl─▒─č─▒n─▒ ├Âng├Ârmektedir.  Bu dindarl─▒k bi├žimi, Cemaatler ve mistik hareketlerin din s├Âyleminden beslenmektedir. Bu durumda birey  tek ba┼č─▒na de─čil, ya bir din├« rehber ya da ├Ânderin denetiminde ( cemaat lideri, imam─▒, tarikat ┼čeyhi veya halifesi)  ve onun  cemaatinin bir ├╝yesi olarak  ─░slam'─▒ ya┼čamak durumundad─▒r. ─░slam mesaj─▒n─▒n   ya┼čanmas─▒ zor rit├╝eller  ve ┼čekli dindarl─▒─ča b├╝r├╝nd├╝r├╝lmesi, birey bilincinin g├╝├ž kazand─▒─č─▒ g├╝n├╝m├╝z modern toplumlar─▒n nazar─▒nda bu mesaj─▒ marjinalle┼čtirmektedir. Bu y├╝zden, ─░slam mesaj─▒n─▒n  birey ve toplumun ihtiya├žlar─▒na g├Âre yeniden yorumlanarak, ─░slam├« ruh ve manas─▒ndan s─▒yr─▒lan din├« hayat─▒n bu ┼čekilperestli─čine son verilmesi son derece ├Ânemlidir.    

4. Oluk (Tebli─č Metodu/Kanallar)
Tebli─č faliyetinde, Kaynak, Al─▒c─▒ ve ─░leti   kadar onun hangi yollarla iletilece─či de son derece ├Ânemlidir. Eskilerin " Usuls├╝zl├╝k vus├╝ls├╝zl├╝kt├╝r." ┼čeklinde bir deyimi vard─▒r. Oluk, ─░leti┼čim biliminde, iletiyi kaynaktan al─▒c─▒ya ula┼čt─▒ran ara├ž  olarak tan─▒mlanmaktad─▒r. E─čer mesaj─▒ uygun metod ve yollarla sunamazsa, mesaj─▒ ne kadar do─čru ve sistemli olursa olsun olumlu bir etki yaratmaz. Bu a├ž─▒dan muhatap kitlenin bilgi d├╝zeyi, ilgi alan─▒ ve sosyo-ekonomik d├╝zeyi dikkate al─▒narak ─░slam mesaj─▒n─▒ ├Âzg├╝n bir ┼čekilde sunmak gerekmektedir. Ancak din├« tebli─č etme iddias─▒nda olan Cemaat ve dini organizasyonlar─▒n ─░slam'─▒ ├Â─čretmek ├╝zere haz─▒rlad─▒klar─▒ kitaplar, kasetler ve filmler, pedogojik a├ž─▒dan incelendi─činde, pek ├žo─ču hitap etti─či kitlenin ya┼č grubu, psikolojik geli┼čimi, cinsiye fark─▒  ve di─čer  ├Âzelliklerini dikkate almadan, bat─▒da ve do─čuda bilimsel ├ževrelerde geli┼čtirilen uygun metod ve yakla┼č─▒mlar kullan─▒lmadan haz─▒rlanm─▒┼čt─▒r. Baz─▒ cemaatlar ve tarikatlar, son derece garip yollar kullanmaktad─▒rlar. ├ľrne─čin  cemaate ilgi duyan veya yeni giren birisine kefen giydirmek yoluyla korku merkezli dindarl─▒k veya dini duyarl─▒l─▒k a┼č─▒lamaya ├žal─▒┼čmas─▒ gibi. Hatta din├«  sorulara verilen cevaplarda kullan─▒lan kaba ve tahkir edici  usluba, baz─▒ yerel radyolarda yap─▒lan canl─▒ ba─člant─▒larda s─▒k s─▒k raslanabilmektedir.
B├╝t├╝n  mesajlar─▒n amac─▒, hedef kitleyi olu┼čturan ki┼či, grup ve topluluklar─▒n bilgi d├╝zeylerinde, d├╝┼č├╝nce d├╝zeyinde ve davran─▒┼č─▒nda bir de─či┼čme meydana getirebilmektir. Bug├╝n sunulan ─░slam mesaj─▒, daha ├žok insanlar─▒n siyas├« y├Ân├╝ne ve duygusal y├Ân├╝ne hitap etmektedir. Halbuki insanl─▒─č─▒n ├Ân├╝nde  a┼č─▒r─▒ silahlanma, ├ževre kirlili─či, ozon tabakas─▒n─▒n delinmesi, a├žl─▒k, adaletsiz  gelir da─č─▒l─▒m─▒, din├«  ve ahlak├« de─čerlerdeki yozla┼čma, i┼čsizlik vb. pek├žok problem bulunmaktad─▒r.  Din├« te┼čekk├╝ller, ilmin ve bilginin b├╝y├╝k ve s─▒n─▒rs─▒z  bir g├╝├ž oldu─ču ger├že─čini anlayarak  dikkatlerini bu alana ├ževirmek durumundad─▒r. Ancak bu  durumda m├╝sl├╝manlar ge├žmi┼čin enkaz─▒ndan ve bat─▒n─▒n t├╝ketici k├Âleli─činden kurtulabilir. Oysaki mevcut din├« cemaatlerin ─░slam mesaj─▒, genelde, m├╝sl├╝manlarda  bireysel sorumlulu─ču, kimlik bilincini, varl─▒─č─▒n─▒ ger├žekle┼čtirme ┼čuurunu k├Âreltmekle ve ki┼čisel kabiliyetlerin geli┼čtirilmesine engel olmakla kalmamakta ferdi cemaata, siyasete ve tarikatlara kurban etmektedir. ├ľyleki bu gruplar, ki┼čisel ba┼čar─▒s─▒zl─▒klar─▒n─▒ telafi etmek isteyen, sorumluluktan ka├žan, kimlik aray─▒┼č─▒nda olan kimselerin s─▒─č─▒na─č─▒ haline gelmi┼čtir.
Bu grular─▒n ─░slam'─▒ tebli─č konusundaki en ├Ânemli zaaflar─▒ndan birisi de, kendi din anlay─▒┼člar─▒n─▒n ├Âzele┼čtirisini yapmamalar─▒d─▒r. Cemaat ve tarikat liderleri tart─▒┼čmas─▒z  bir otorite kabul edildi─či i├žin onlar─▒n dedikleri mutlak ger├žek ve hikmet olarak g├Âr├╝l├╝r. Eserleri di─čer insanlar─▒n fikirlerini ├Âl├žmede ├Ânemli bir kriter g├Ârevi g├Âr├╝r. Di─čer insanlar, kendi cemaat liderlerini veya mensuplar─▒n─▒ tan─▒d─▒klar─▒  ve onlar─▒n eserlerini okuduklar─▒ ├Âl├ž├╝de sayg─▒nl─▒k kazanmaktad─▒r.
Sonu├ž olarak g├╝n├╝m├╝z insan─▒n─▒n bireysel ve topulumsal ili┼čkilerinde ya┼čanan de─či┼čmeler ve bunun sonucu ortaya ├ž─▒kan dini ihtiya├žlar g├Âz├Ân├╝nde bulundurularak ─░slam'─▒n yeniden yorumlanmas─▒ ve onun bug├╝nk├╝ ─░leti┼čim ve Halkla ─░li┼čkiler konusundaki geli┼čmeler ─▒┼č─▒─č─▒nda b├╝t├╝n insanl─▒─ča uygun yollarla en iyi bir bi├žimde sunulmas─▒na b├╝y├╝k ihtiya├ž vard─▒r. Bug├╝n geleneksel Teoloji'de tart─▒┼č─▒lan ─░slam mesaj─▒n─▒n ula┼čmad─▒─č─▒ b├Âlgelerdeki insanlar─▒n durumunun ne olaca─č─▒ sorunu, sorun olmaktan ├ž─▒km─▒┼č, din├« cemaat ve organizasyonlar taraf─▒ndan ─░slam'─▒n do─čru bir ┼čekilde sunulmad─▒─č─▒ veya yanl─▒┼č olarak sunuldu─ču i├žin ─░slam'da uzak duran insanlar─▒n durumunun tart─▒┼č─▒lmas─▒ zorunlu hale gelmi┼čtir.  G├╝n├╝m├╝zde ─░slam'─▒ tebli─č etme iddias─▒yla ortaya ├ž─▒kan ve b├╝y├╝k ├Âl├ž├╝de g├╝ven ve imaj sorunu ya┼čayan  yukar─▒da ismini sayd─▒─č─▒m─▒z veya saymad─▒─č─▒m─▒z pek ├žok cemaat ve organizasyon, ─░slam'─▒ anlama, muhatap kitlenin durumuna g├Âre sunma a├ž─▒s─▒ndan ba┼čar─▒ d├╝zeyleri san─▒ld─▒─č─▒ gibi y├╝ksek de─čildir. Bug├╝n baz─▒ cemaatlar, insanlar─▒ ─░slam'a ─▒s─▒nd─▒rmak yerine ─░slam'dan so─čutmaktad─▒rlar. Onlar─▒n ─░slam'─▒ bizatihi siyasal bir din veya mistik bir d├╝nya g├Âr├╝┼č├╝ ya da rit├╝el dindarl─▒k olarak alg─▒lamalar─▒ sebebiyle, ─░slam'─▒n ve m├╝sl├╝manlar─▒n tarihte b─▒rakt─▒klar─▒ olumlu imaj,  yerini korkulan ve ihtiyatla yakla┼č─▒lan bir ─░slam imaj─▒na b─▒rakm─▒┼čt─▒r. Halbuki ─░slam, as─▒l g├╝c├╝n├╝ siyas├« olmaktan de─čil insanl─▒─ča emniyet ve g├╝ven telkin eden  iman ve ahlak sistemi sunmu┼č olmaktan almaktad─▒r. Bu cemaat ve organizasyonlar, bahsedilen olumsuzluklar─▒ a┼čmad─▒k├ža ve g├╝n├╝m├╝z insan─▒n─▒n ihtiya├žlar─▒n─▒ kar┼č─▒lamak ├╝zere  yeni bir anlay─▒┼čla ortaya ├ž─▒kmad─▒k├ža ve ─░slam'─▒ bir doktrin olarak de─čil de i├ži bo┼č rit├╝el dindarl─▒k olarak sunduk├ža, ─░slam'─▒ yaymak ┼č├Âyle dursun, Kur'an ve Hz. Peygamber'in tarihsel ├Ârnek ki┼čili─či ├╝zerinden, ─░slam medeniyeti ve k├╝lt├╝r├╝n├╝n ortaya koydu─ču eserler ve de─čerler ├╝zerinden d├╝nyada ─░slam'a duyulan hayranl─▒─č─▒n ├Ân├╝nde b├╝y├╝k bir engel olu┼čturmaya devam edeceklerdir.

KAYNAKÇA
Abdurraz─▒k, Ali, ─░slamda ─░ktidar─▒n Temelleri, ├çev.: ├ľmer R─▒za Do─črul, ─░stanbul 1995; Ahmad, Mirza Bashir-ud-din Mahmud, ├ça─čr─▒, der.: Muhammed C. ┼×ems, ─░slamabad 1993; Ahmed, Mirza Tahir, Din Ad─▒na Kan, ├çev.: Abd├╝lgaffar Han, Frankfurt 1992; Akman, Nuriye, ÔÇťFethullah Hoca Anlat─▒yor (9. r├Âportaj)ÔÇŁ , Sabah Gazetesi, 31 Ocak 1995; el-Benna, Hasan, Mecm├╗atu Res├óil.., Kahire  1990; B├╝y├╝kkara,  Mehmet Ali , ÔÇť ─░sm├óil├«lere Atfedilen ÔÇťDokuz A┼čamal─▒ DaÔÇÖvet S├╝reciÔÇŁ ├ťzerine Bir ─░ncelemeÔÇŁ, ─░LAM Ara┼čt─▒rma Dergisi, Cilt: 3, II (1998), 35-49; ├çak─▒r, Ru┼čen, Ayet ve Slogan Ayet ve Slogan T├╝rkiye'de ─░slami Olu┼čumlar, ─░stanbul 1990; Can, Ey├╝p, Ufuk Turu, ─░stanbul Trz.; Din ├ľ─čretiminde Yeni Y├Ântem Aray─▒┼člar─▒, ( 28-30 Mart 2001 tarihinde ─░stanbul'da yap─▒lan Uluslar Aras─▒ Bildiri ve Tart─▒┼čmalar─▒), Ankara 2003; G├╝len, Fethullah, Alt─▒n Nesil, der. Latif Erdo─čan, Erzurum 1978; G├╝len, M. Fethullah, Fas─▒ldan Fas─▒la I,  der. Ahmet Kurucan.; G├╝ler, ─░lhami, Politik Teoloji Yaz─▒lar─▒, Ankara 2002; el-Harekatu'l-─░slamiyye el-Muas─▒ra fi'l-Vatani'l-Arabi, ed. Merkez├╝'d-Dirasati'l-Vahdeti'l-Arabiyye-Camiatu'l-├ťmemi'l-M├╝ttehide, Beyrut 1987; Hoffer, Eric, Kesin ─░nan├žl─▒lar, ─░stanbul 1998. (7.Bask─▒); ─░sl├óm Gelenek ve Modernle┼čme, ( I. Uluslar Aras─▒ Kutlu Do─čum ─░lmi Toplant─▒s─▒), ─░stanbul 1996; ─░sl├óm ve Modernle┼čme, (II. Kutlu Do─čum ─░lmi Toplant─▒s─▒), ─░stanbul 1997; Kandehlev├«, Muhammed Zekeriyya, Faz├óilu Zikr- Zikrin Faziletleri, ├çev.: Hayri Demirci, G├╝listan Ne┼čriyat, ─░stanbul trz.; Kandehlev├«, Muhammed Zekeriyya, Faz├óilu'l-A'm├ól- Amellerin  Faziletleri, ├çev.: Hayri Demirci, G├╝listan Ne┼čriyat, ─░stanbul trz. ; Kele┼č, Ahmed, ÔÇť T├╝rkiyeÔÇÖde Cemaat Dindarl─▒─č─▒n─▒n  Olu┼čumunda  Hadislerin Rol├╝ÔÇŁ, ─░sl├ómiy├ót Dergisi, ( T├╝rki(iye) Dindarl─▒─č─▒ ├ľzel Say─▒s─▒), Cilt: 5: IV ( 2002), 125-140; K├Âktendincilik ve ├ço─čulculuk ( 9-10 Aral─▒k 1994 tarihinde Alman K├╝lt├╝r Merkezinde yap─▒lan Sempozyum Tebli─čleri ) , Ankara  1995; K├╝reselle┼čme ─░slam D├╝nyas─▒ ve T├╝rkiye, (09-11 Kas─▒m 2001 tarihinde ─░stanbulda yap─▒lan Uluslar Aras─▒ Sempozyum Tebli─č ve M├╝zakereleri), ─░stanbu 2002; Kutlu, S├Ânmez, " ─░slam D├╝┼č├╝ncesinde Tarihsel Din S├Âylemleri", ─░sl├ómiy├ót Dergisi, Cilt: 4, IV(2001); Lia, Brynjar,  M├╝sl├╝man Karde┼člerin Do─ču┼ču, ├çev.: ─░hsan Toker, ─░stanbul 2000; Mevdud├«, Ebu'l-├él├ó, ─░sl├óm'da H├╝kumet, ├çev.: Ali Genceli, ─░stanbul trz.; Mevdud├«, Ebu'l-├él├ó, ─░sl├óm'da ─░hya Hareketleri, ├çev.: A. Ali Gen├ž, ─░stanbul 1995. ( 4. Bask─▒); Mevdud├«, Ebu'l-├él├ó, Kur'├ón'a G├Âre D├Ârt Terim, ├çev.: Osman Cilac─▒-─░smail Kaya, ─░stanbul 1980. ( 3. Bask─▒); M├╝sl├╝man Ahmediye Cemaati B├╝lteni, haz. Ra┼čit Pakt├╝rk, ─░mmenhausen Ocak-┼×ubat 2002; Kas─▒m 2001; ├ľnkal, Ahmet, Rasulullah'─▒n ─░sl├óm'a Davet Metodu, ─░stanbul 2000. ( 15. bask─▒); es-Sahvetu'l-─░sl├ómiyye ve H├╝m├╗mi'l-Vatani'l-Arab├«, tak. Sa'dudd├«n ─░br├óh├«m, Amman 1988. ( 14-16. 03. 1987 tarihinde Amman'da yap─▒lan Sempozyum Bildirileri); The Politics of Islamic Revivalism, ed. Shireen T. Hunter, Washington 1988; Top├žu, Nurettin, ─░slam ve ─░nsan, ─░stanbul trz.; Vadedilen Mesih ve Mehdi ( Hz. M. G. Ahmed' (a.s)in Eserlerinden Derlenmi┼čtir, ├çev.: Muhammed Celal ┼×ems, ─░slamabad 1990; Watt, W. Montgamery, ─░sl├óm├« Hareketler ve Modernlik, ─░stanbul 1997; Y├╝ksel, Haluk, "─░leti┼čim", Din Hizmetlerinde ─░leti┼čim ve Halkla ─░li┼čkiler ─░├žerisinde (Eski┼čehir 1999), 1-26; Zekeriya, Fuad, es-Sahvetu'l-─░sl├ómiyye Fi Miz├óni'l-Akl, Kahire 1989.

 


Bu Makaleye Ait Ele┼čtiri Makaleleri
# Makaleler Ad─▒
Kullan─▒c─▒ Yorumlar─▒

! Yorum yazabilmeniz i├žin ├╝ye olmal─▒s─▒n─▒z.
├ťyelik i├žin l├╝tfen sayfan─▒n ├╝st k─▒sm─▒nda yer alan"├ťye Giri┼č | ├╝ye ol" linkine t─▒klay─▒n─▒z.

Kay─▒t Ekleyen / Eklenme Tarihi
Nurgül Çepni / 21.12.2009



Eski Eserler


Eski Eserler K├╝t├╝phanesine Ho┼čgeldiniz!

Hesap ─░┼člemleri

├ťye de─čil misiniz? ├ťye olun!

Eski Eserlere ├╝ye olarak, k├╝t├╝phanenimiz ve eserlerimiz hakk─▒nda payla┼č─▒mlardan hesab─▒n─▒z ├╝zerinden faydalabilirsiniz...